Jussi Adler-Olsen

Door een zeer gevarieerd leven is Jussi Adler-Olsen een veelzijdige schrijver geworden die zich in zijn boeken op meerdere onderwerpen richt. Voordat hij begon met schrijven heeft hij een opleiding mediawetenschap en verschillende politieke studies gevolgd. Daarnaast heeft een spannende en levendige jeugd als de zoon van een psychiatrische adviseur hem veel inspiratie gegeven voor zijn boeken. Psychische ziektes en internationale samenzweringen spelen dan ook een grote rol in zijn boeken.

Interview met Jussi Adler-Olsen:

Interview Jussie Adler-Olsen:
"Mijn boeken moeten als een film zijn"

Iedere Scandinavische misdaadauteur wordt door zijn uitgever weggezet als de opvolger van Stieg Larsson. Als er één daar echt aanspraak op kan maken is het echter de Deen JussiAdler-Olsen. Het derde boek (het nog te verschijnen Flessenpost) uit zijn Q heeft namelijk de Glazen Sleutel gewonnen, de prijs van het Scandinavisce Thrillerfgenootschap die Stig Larsson in 2006 en 2008 in de wacht sleepte.
De vrouw in de kooi en De fazantenmoordenaars, deel 1 en 2 van de serie, zijn nu verschenen. Tijd voor een gesprek met Jussi Adler-Olsen.

Adler-Olsen (1950), statisticus van opleiding, is zijn leven lang bezig met verhalen: “Ik heb van alles gedaan: heb stripwinkels gehad, heb leiding gegeven aan de Deense Vredesbeweging, heb diverse functies in een uitgeverij gehad en veel over film geschreven. Zo schrijf ik ook: ik denk in film, in plaatjes. Mijn boeken moeten een film voor de lezer zijn.
Dat ik iets had met verhalen ontdekte ik als scout. Met een vriend zat ik een week in een achter meter hoge boomhut. We verveelden ons te pletter en om de tijd te doden vertelden we elkaar verhalen. Toen wist ik dat het vertellen in me had.”

Na een aantal uiteenlopende baantjes ging Adler-Olsen werken bij een uitgeverij. “Ik hou ervan mezelf uit te dagen. Dus toen de vraag kwam of ik een van mijn ideeën voor een verhaal niet zelf uit wilde werken in een boek, nam ik die uitdaging aan. Van mijn vrouw kreeg ik vijf jaar om mijn schrijverschap te bewijzen. Dat leverde in 1997 Het alfabethuis op, een internationale, groots opgezette thriller. Die echter over de hele wereld zeer succesvol was. Daar had ik geluk mee.”
Er volgen nog een drietal thrillers, “verhalen in cinemascoop” zoals hij ze zelf noemt: Washington Decrete (2006); Firmaknuseren (2003, niet vertaald) en De bedrijfsterrorist (2002). Het zijn boeken die in het verlengde liggen van de inspiratiebronnen van Jussi Adler-Olsen: de grote verhalen van Frederick Forsyth, Alistair McLean, maar ook boeken als De graaf Monte Christo.

Uiteraard las de Deen de klassiekers als Christie, Chandler, Ira Levin en Sjowahl en Wahloo.
“Van heen leerde ik het klappen van de zweep: dialogen, het tempo, de techniek en het koppelen van harde en zachte componenten in het verhaal. Dat probeer ik zo te vertellen dat de lezer de ontbrekende stem in het verhaal wordt, dat hij of zij er als het ware in wordt gezogen en een rol speelt. Suspense en cliff-hangers – en de dosering ervan – spelen daarbij een voorname rol. Suspense krijg je door duidelijk vanuit één standpunt te vertellen, terwijl de lezer iets meer weet dan je hoofdpersoon. En dat goed verdelen, natuurlijk.”

In 2006 komt Adler Olsen in contact met een Deense filmproducent die de thriller-film nieuwe leven wil inblazen met een Deense versie van Sjowall en Wahlloo verfilmingen. “Hij wilde geen standaard thrillers gaan maken”, vertelt hij. “Mijn boeken verfilmen bleek echter te duur en de verhalen die nog achter de hand had ook: als er in een verhaal een tanker ontploft dan moet dat in de film ook echt gebeuren. Dat is te duur natuurlijk, maar als ik mijn boeken schrijf kost zo’n ontploffing in mijn hoofd echter niets. Maar ik wilde ook iets nieuws. Ideeën werk ik meestal uit in een synopsis, verhalen zat dus. Daaruit putte ik ook voor de opzet van de Serie Q. Dat is een speciale politie-afdeling waar men cold cases nog eens onder het licht houdt, zoiets had ik nog niet eerder gezien. Ook de bezetting bestaat uit twee nogal karakteristieke hoofdpersonen. Carl Mørck is een begaafde, onorthodoxe rechercheur die op een zijspoor is gezet en in een sombere kelder een assistent krijgt in de persoon van Assad, een gevluchte Syriër. Die combinatie sloeg enorm aan in Denemarken, want Denen willen zich graag in een verhaal aan iemand vastklampen. Nou dat kon en bovendien houden zo ook van fijne humor. Ook dat zit met deze twee hoofdpersonen wel goed.”

Het eerste deel, De vrouw in de kooi, gaat over de verdwijning van een politica. Geen standaard moord-verhaal of kidnapping die ook al een paar jaar geleden plaats vond maar nooit werd opgelost. Ook het lichaam van de vrouw werd nooit gevonden. Carl en Assad bijten zich vast in deze (c)old case. Teveel vertellen verraadt de plot, maar Adler Olsen treft precies de goede toon (humor maakt vaak meer kapot plot kan goedmaken, maar niet in dit geval), het verhaal zit prima in elkaar met een mooie balans van spanning, plot en voldoende aandacht voor de diepgang van de personages. Een aanrader.

Maar met de Serie Q wil Adler-Olsen meer: “Denemarken is politiek verdeeld, net zoals Nederland tegenwoordig twee kampen telt. Ik wil die groepen bij elkaar brengen en met deze verhalen begrip voor elkaar kweken. Dat kan met deze personages en deze setting. De zaken die ik kan gebruiken liggen voor het oprapen en duidelijk ook in het verlengde van de actualiteit.” Met veel empathie, voor daders en slachtoffers, slaagt hij daar geweldig in.

Ik hou er erg van om aandacht te schenken aan het verhaal àchter het verhaal. Dat geeft meerwaarde. Zoals bij Assad. Het feit dat hij uit het Midden-Oosten komt, geeft mij indirect de gelegenheid de lezer in te wijden in de wereld van de vluchteling, een wereld die velen niet kennen.”
Het blijft natuurlijk een niet voor de hand liggend personage. Niet voor Adler Olsen: “Mijn vader was psychiater dus ik ben opgegroeid met een psychiatrisch ziekenhuis in de tuin. Van jongs af aan hou daarom misschien ook van mensen die afwijken, die niet gemiddeld zijn. De dualiteit in de karakters van psychiatrische patiënten boeit me nog altijd mateloos.”

De hamvraag is natuurlijk: blijft de Deen na het succesvolle derde deel (het nog te verschijnen Flessenpost) alleen deze serie voortzetten. “Neen. Ik streef naar één Q-boek per jaar dat je eigenlijk ook op zichzelf moet kunnen lezen. Tegelijkertijd doe ik research voor nieuwe op zichzelf staande thrillers, waarvan de eerstvolgende in 2011 verschijnt. Die afwisseling gun ik mezelf en houdt me fris en bij de les.”

De Maand van het Spannende Boek 2010 stond in het teken van Mørd en dødslag ofwel de Scandinavische thriller. Ook aan Adler Olsen de vraag: waarom zijn deze noordelijke thrillers zo populair? “Wij Scandinaviërs worden toch een beetje als exotisch gezien”, verklaart hij lachend. “Maar de laatste tweehonderd jaar is het hier ’s winters koud en donker terwijl we toch een behoorlijke doses humor beschikken. In die lange winters hebben we geleerd elkaar verhalen te vertellen. Dat is ons met de paplepel ingegoten. Daar plukken wij schrijvers de vruchten van.” En wij als lezer natuurlijk ook.


Adler-Olsen begon zijn carrière als schrijver van de internationale thrillers The Alphabet House, The Company Basher en The Washington Decree. Al zijn boeken hadden zeer goede kritieken in zowel Denemarken als het buitenland en ze stonden als snel in de bestsellerslijsten. Zijn eerste twee boeken in de serie Afdeling Q De vrouw in de kooi en De fazantenmoordenaars hebben er echter voor gezorgd dat zijn naam in Denemarken serieus gevestigd is. Deze misdaadthrillers hebben hem aan de top van de bestsellerlijst gebracht, de rechten zijn verkocht aan buitenlandse uitgevers en de goed aangeschreven filmproducent Zentropa heeft de filmrechten gekocht. Het laatste en langverwachte deel Flessenpost zal de serie helemaal tot indrukwekkende hoogtes brengen.

Bibliografie

De vrouw in de kooi

Prijs: € 10.00
382 pagina's, paperback
ISBN: 9789044626186

Op een prachtige winterdag verdwijnt de jonge linkse politica Merete Lynggaard zonder een spoort achter te laten. De media duiken op het verhaal en suggeren van alles: van moord en zelfmoord tot een geplande vrijwillige verdwijning. De politie wordt gesommeerd de verdwijning grootscheeps aan te pakken, maar Merete is van de aardbodem verdwenen. Brigadier Carl Mork, hoofd van de Afdeling 'onopgeloste zaken' Q, forceert na enkele jaren een grote doorbraak in het onderzoek. Samen met zijn assistent Assad is hij een roekeloze crimineel op het spoor die wordt gedreven door haat. Wraak blijkt een cruciale factor in de krankzinnige plot.

Het Marco-effect

Prijs: € 17.50
400 pagina's, paperback
ISBN: 9789044621143

Marco’s oom Zola, een zeer kille en gewelddadige man, dwingt Marco en zijn familie te bedelen, te stelen en in te breken. Wanneer Marco ontdekt dat zijn familieleden een aanslag op hem beramen, is hij genoodzaakt te vluchten. Hij staat voor een schrijnend dilemma: moet hij zijn familie aangeven, zelfs zijn eigen vader? Maandenlang leeft hij van dag tot dag, totdat de handel en wandel van zijn familieleden hem dwingt om ingrijpende stappen te ondernemen. Op de afdeling Q zijn Carl Mørck en zijn collega’s inmiddels diep doorgedrongen in de krochten van de criminele familie. Er ontvouwt zich een web van corruptie en zware misdaad, dat strekt tot over de landsgrenzen, tot diep in de Afrikaanse jungle.

Bedrijfsterrorist

Prijs: € 10.00
552 pagina's, paperback
ISBN: 9789044621310

De bedrijfsterrorist speelt zich af in Nederland en vertelt het verhaal van Peter de Boer, een zakenman met een bedenkelijk verleden. De Boer schakelt bedrijven uit in opdracht van de concurrentie, totdat hij onder druk wordt gezet door een collega. Hij raakt verwikkeld in een internationaal complot, en het is maar de vraag of hij zich daaruit zal weten te redden.

Alfabethuis

Prijs: € 10.00
432 pagina's, paperback
ISBN: 9789044621327

Het alfabethuis is een thriller over twee Engelse piloten in de Tweede Wereldoorlog die tijdens een verkenningsvlucht boven Duitsland worden neergeschoten. Om niet in handen van de vijand te vallen nemen zij de plaats in van twee patiënten die per trein op weg zijn naar een psychiatrisch ziekenhuis. Dan blijkt dat ze door hun actie de identiteit hebben aangenomen van twee hooggeplaatste SS-officieren.

Het Washingtondecreet

Prijs: € 17.50
448 pagina's, paperback
ISBN: 9789044618198

Bij een brute moordaanslag op de avond van de Amerikaanse presidentsverkiezingen komt de vrouw van de Democratische kandidaat en uiteindelijke winnaar Bruce Jansen om het leven. De verbitterde nieuwe president vaardigt onmiddellijk een decreet uit om de rust en orde in de Verenigde Staten te herstellen. Doggie Rogers, medewerkster van Jansen, is getuige van de maatschappelijke woede die ontstaat als de Amerikanen beseffen wat er aan de hand is: de grenzen worden gesloten, de avondklok wordt ingevoerd, en het land staat binnen de kortste keren op de rand van een burgeroorlog. Bovendien wordt Doggies vader ter dood veroordeeld, omdat iedereen hem ziet als de moordenaar van de presidentsvrouw.
Doggie voelt zich machteloos, maar besluit toch om zich met een kleine groep geestverwanten in te zetten voor de democratie, en om het complot te ontsluieren waaraan de Amerikaanse samenleving is blootgesteld.

Bedrijfsterrorist & Alfabethuis Omnibus

Prijs: € 15.00
1156 pagina's, paperback
ISBN: 9789044617986

Het alfabethuis is een thriller over twee Engelse piloten in de Tweede Wereldoorlog die tijdens een verkenningsvlucht boven Duitsland worden neergeschoten. Om niet in handen van de vijand te vallen nemen zij de plaats in van twee patiënten die per trein op weg zijn naar een psychiatrisch ziekenhuis. Dan blijkt dat ze door hun actie de identiteit hebben aangenomen van twee hooggeplaatste SS-officieren.

De bedrijfsterrorist speelt zich af in Nederland en vertelt het verhaal van Peter de Boer, een zakenman met een bedenkelijk verleden. De Boer schakelt bedrijven uit in opdracht van de concurrentie, totdat hij onder druk wordt gezet door een collega. Hij raakt verwikkeld in een internationaal complot, en het is maar de vraag of hij zich daaruit zal weten te redden.

Dit zijn twee boeken van Adler-Olsen die verschenen zijn voor de Serie Q

Dossier 64

Prijs: € 17.50
448 pagina's, paperback
ISBN: 9789044617559

Terwijl Carl Mørck persoonlijke problemen ervaart met betrekking tot een moordzaak, zorgt een geweldpleging in Kopenhagen ervoor dat zijn koppige assistente Rose gaat graven in de dossiers van de prostituee Rita Nielsen - een map uit een stapel van in de ijskast gezette zaken in de kelder van het hoofdbureau van de politie. Wanneer Carl en Assad worden gedwongen de zaak op zich te nemen, komen verdachte aanwijzingen boven water die leiden naar een geïsoleerd eiland waar de regering vroeger vrouwen van lichte zeden naartoe deporteerde en aan hun lot overliet. Voor sommigen betekende dit eindeloos machtsmisbruik, voor anderen was het de hel op aarde. Al snel zijn Carl en zijn collegas weer betrokken in een actievol drama.

De noodkreet in de fles

Prijs: € 15.00
448 pagina's, paperback
ISBN: 9789044615999

Afdeling Q werkt aan de oplossing van een reeks mysterieuze branden, maar krijgt dan de melding van Schotse collega's dat ze flessenpost hebben gevonden. Deze bevat een stukje papier dat met bloed is beschreven en slechts gedeeltelijk te lezen is. Langzaam maar zeker weten brigadier Mørck en zijn assistent Assad het bericht te duiden: het is een in 1996 geschreven schreeuw om hulp in verband met de ontvoering en verdwijning van twee jongens. Mørck en Assad ontdekken in de loop van het verhaal dat er van de talrijke religieuze sekten die er bestaan in Denemarken, meerdere zijn die te maken hebben gehad met een of andere vorm van afpersing. Verschillende sporen, het onderzoek naar de oude ontvoering en een actuele ontvoeringszaak kruisen elkaar.

 

Deel 3 Serie Q met Mørck

De fazantenmoordenaars

Prijs: € 15.00
405 pagina's, paperback
ISBN: 9789044615982

In 1987 worden de verminkte lijken van een broer en zus gevonden in een zomerhuisje in het noorden van Denemarken. Uit het politieonderzoek blijkt dat de dader gezocht moet worden binnen een groep van jonge kostschoolkinderen die uit de rijkste kringen van het land komen. Er is echter niet genoeg bewijs en de zaak verdwijnt in de doofpot, totdat een van de verdachten zichzelf aangeeft. Het mysterie is blijkbaar opgelost. Een aantal jaren later belandt het onderzoek op het bureau van inspecteur Mrk, hoofd van de afdeling 'onopgeloste zaken' Q. Hij denkt dat het er per ongeluk is terechtgekomen, maar al snel blijkt dit niet het geval te zijn. Hij realiseert zich dat er iets heel erg fout is gegaan... Samen met zijn assistent Assad begint hij een onderzoek dat hen bekendmaakt met alle lagen van de maatschappij. Van de armste mensen die leven op het station tot de machtigste mensen; de klopjacht is begonnen.

De vrouw in de kooi

Prijs: € 10.00
340 pagina's, paperback
ISBN: 9789044615975

Op een prachtige winterdag verdwijnt de jonge linkse politica Merete Lynggaard zonder een spoort achter te laten. De media duiken op het verhaal en suggeren van alles: van moord en zelfmoord tot een geplande vrijwillige verdwijning. De politie wordt gesommeerd de verdwijning grootscheeps aan te pakken, maar Merete is van de aardbodem verdwenen. Brigadier Carl Mork, hoofd van de Afdeling 'onopgeloste zaken' Q, forceert na enkele jaren een grote doorbraak in het onderzoek. Samen met zijn assistent Assad is hij een roekeloze crimineel op het spoor die wordt gedreven door haat. Wraak blijkt een cruciale factor in de krankzinnige plot.

Dossier 64

Prijs: € 10.00
469 pagina's, paperback
ISBN: 9789044622706

Terwijl Carl Mørck persoonlijke problemen ervaart met betrekking tot een moordzaak, zorgt een geweldpleging in Kopenhagen ervoor dat zijn koppige assistente Rose gaat graven in de dossiers van de prostituee Rita Nielsen - een map uit een stapel van in de ijskast gezette zaken in de kelder van het hoofdbureau van de politie. Wanneer Carl en Assad worden gedwongen de zaak op zich te nemen, komen verdachte aanwijzingen boven water die leiden naar een geïsoleerd eiland waar de regering vroeger vrouwen van lichte zeden naartoe deporteerde en aan hun lot overliet. Voor sommigen betekende dit eindeloos machtsmisbruik, voor anderen was het de hel op aarde. Al snel zijn Carl en zijn collegas weer betrokken in een actievol drama.

De noodkreet in de fles

Prijs: € 10.00
494 pagina's, paperback
ISBN: 9789044622690

Afdeling Q werkt aan de oplossing van een reeks mysterieuze branden, maar krijgt dan de melding van Schotse collega's dat ze flessenpost hebben gevonden. Deze bevat een stukje papier dat met bloed is beschreven en slechts gedeeltelijk te lezen is. Langzaam maar zeker weten brigadier Mørck en zijn assistent Assad het bericht te duiden: het is een in 1996 geschreven schreeuw om hulp in verband met de ontvoering en verdwijning van twee jongens. Mørck en Assad ontdekken in de loop van het verhaal dat er van de talrijke religieuze sekten die er bestaan in Denemarken, meerdere zijn die te maken hebben gehad met een of andere vorm van afpersing. Verschillende sporen, het onderzoek naar de oude ontvoering en een actuele ontvoeringszaak kruisen elkaar.

De fazantenmoordenaars

Prijs: € 10.00
405 pagina's, paperback
ISBN: 9789044622683

In 1987 worden de verminkte lijken van een broer en zus gevonden in een zomerhuisje in het noorden van Denemarken. Uit het politieonderzoek blijkt dat de dader gezocht moet worden binnen een groep van jonge kostschoolkinderen die uit de rijkste kringen van het land komen. Er is echter niet genoeg bewijs en de zaak verdwijnt in de doofpot, totdat een van de verdachten zichzelf aangeeft. Het mysterie is blijkbaar opgelost. Een aantal jaren later belandt het onderzoek op het bureau van inspecteur Mrk, hoofd van de afdeling 'onopgeloste zaken' Q. Hij denkt dat het er per ongeluk is terechtgekomen, maar al snel blijkt dit niet het geval te zijn. Hij realiseert zich dat er iets heel erg fout is gegaan... Samen met zijn assistent Assad begint hij een onderzoek dat hen bekendmaakt met alle lagen van de maatschappij. Van de armste mensen die leven op het station tot de machtigste mensen; de klopjacht is begonnen.

De vrouw in de kooi

Prijs: € 10.00
382 pagina's, paperback
ISBN: 9789044622676

Op een prachtige winterdag verdwijnt de jonge linkse politica Merete Lynggaard zonder een spoort achter te laten. De media duiken op het verhaal en suggeren van alles: van moord en zelfmoord tot een geplande vrijwillige verdwijning. De politie wordt gesommeerd de verdwijning grootscheeps aan te pakken, maar Merete is van de aardbodem verdwenen. Brigadier Carl Mork, hoofd van de Afdeling 'onopgeloste zaken' Q, forceert na enkele jaren een grote doorbraak in het onderzoek. Samen met zijn assistent Assad is hij een roekeloze crimineel op het spoor die wordt gedreven door haat. Wraak blijkt een cruciale factor in de krankzinnige plot.